Charles Piron
Regio

Joven, crianza, (gran) reserva, ziet u door alle hout het bos nog?

Spanje houdt er een heel eigen terminologie op na. Niet altijd zo eenvoudig om de verschillen goed te snappen. We maken u even wegwijs in de etiketten van Rioja en Ribera del Duero.

De termen Crianza, Reserva en Gran Reserva komen overeen met de definities die zijn vastgesteld door de Spaanse autoriteiten die de beschermde oorsprongsbenamingen beheren. Helaas variëren deze definities naargelang de appellaties, maar ze komen wel altijd overeen met de verschillende rijpingsperioden van de wijn.

Het woord “crianza” wordt gebruikt voor de rijpingsperiode in houten vaten tussen het einde van de gisting en het vermarkten. Het eerste deel van het rijpingsproces vindt plaats in houten foeders of vaten, afhankelijk van de wijn – soms een combinatie van beide – en vervolgens wordt de wijn gebotteld. Nadien mogen sommige wijnen onmiddellijk op de markt worden gebracht terwijl andere nog een kelderrust moeten ondergaan voor ze de deur uit mogen.

Voor de twee belangrijkste regio’s voor rode wijn, Rioja en Ribera geven we u de regels even mee. Hier zijn deze wel gelijklopend.

Een Crianza heeft er minimum 12 maanden op vaten van 225 liter (zogenaamde barriques) op zitten. In principe mag een crianza van het oogstaar 2020 pas in 2022 op de markt komen.
Een Reserva krijgt een verplichte vatrijping van 1 jaar en een flessenrust in de bodega van minstens 2 jaar mee. Een reserva van 2020 komt aldus pas in 2024 op de markt.
Een Gran Reserva tenslotte zal pas in 2026 op de markt komen, na 2 jaar vatrijping en 3 jaar flessenrust.

Bij de andere Rioja’s en Ribera’s vindt u vaak termen als Joven (betekent ‘jong’, meestal geen vatrijping), Roble (betekent ‘hout’, dus slechts enkele maanden vatrijping, dat staat dikwijls ook op het etiket, bvb. 6 meses betekent 6 maanden vatrijping).

Heel wat Ribera’s, ook oudere flessen en topwijnen, vermelden op de achterzijde Cosecha. Dat betekent dat deze wijnen niet voldoen om als Crianza of Reserva door het leven te gaan. Vaak is dat bewust: een aantal wijnmakers vindt het gebruik van barriques van (slechts) 225 liter niet meer van deze tijd, omdat de impact van het hout op de aroma’s van de wijn te groot zou zijn.