Pedro Ballesteros MW
Regio

De Bourgogne van Spanje

Het zou een quizvraag kunnen zijn: noem mij een klassieke wijnregio waar de Benedictijner monniken sinds de middeleeuwen een enorme invloed hebben gehad op land- en wijnbouw. We zullen u een paar hints geven: de rode wijnen worden er gemaakt op basis van slechts één enkel druivenras. Ondanks dit zijn de onderlinge verschillen tussen de wijnen opmerkelijk, zowel sensorieel als qua kwaliteitsverschil, hoe gering ook de afstand tussen de wijngaarden waar deze wijnen vandaan komen.

Het verschil kan dus enkel te maken hebben met het terroir of de wijnmaker. Het eigen karakter van deze wijnen is zo sterk dat sommige wijnliefhebbers heel loyaal besloten hebben dat dit voortaan hun favoriete wijn is. Forever. De allerbeste wijnen zijn onvergelijkbaar met iets anders en kunnen rekenen op een wereldwijde erkenning. Het zijn iconen. Tenslotte nog dit: de regio heeft een aparte geografische vorm: het is een lange lineaire strook, beperkt in de breedte. Verlaat men deze sector dan merkt men dat het moeilijk wordt om de druiven volledig rijp te krijgen. Men zou kunnen praten over een conglomeraat van microklimaatjes. Een eigenschap die typerend is voor alle grote wijnen van deze aardkloot: enkel in die microklimaatjes waar de wijnstok echt moet vechten voor zijn bestaan, krijg men extreem mooie en geraffineerde wijnen.

De kans dat een beetje wijnkenner denkt dat het hier over de Bourgogne gaat is niet gering. Een magische smalle strook die van noord naar zuid loopt, soms hooguit enkele tientallen meter breed, waarop slechts één druivenras, de Pinot noir, dat op duizend-en-één manieren tot expressie komt in het glas. Velen herkennen een rode Bourgogne uit de duizend. De grootste specialisten zijn zelfs in staat om de beste cru’s blind uit elkaar te houden. Dat noemt men terroir.

Nochtans, Bourgogne is niet de enige naam die in dit plaatje past. Ribera del Duero is even goed een correct antwoord op onze ‘quiz’. Deze appellatie werd net zo goed gekoloniseerd door de Benedictijnen die uitgezonden werden door de abdij van Cluny. Deze monniken die de Bourgogne als wijngebied ontdekten, stichtten in 1143 de abdij van San Bernardo in Castilla y León.

De rode wijnen van de streek zijn afkomstig van één enkel druivenras, de Tempranillo, lokaal ook de Tinto fino of Tinta del país genoemd, een enkele keer versneden met kleine hoeveelheden van andere rassen. De wijngaarden liggen uitgestrekt langs een strook van meer dan 100 km lang, zo smal dat ze soms onbestaande is. De wijnen verschillen heel sterk naargelang de sector en het microklimaat. Er is sprake van drie grote sectoren en enkele belangrijke dorpen waarvan de befaamdste Peñafiel, Roa, San Esteban de Gormaz, Quintanilla de Onésimo, La Horra en Aranda de Duero zijn. Elke wijngaard drukt zijn stempel op de wijn, zoals in Bourgogne. De wijngaarden die halverwege de heuvelflanken liggen en de armste bodems hebben, leveren de beste wijnen. Enkele van de meest gezochte wijnen ter wereld komen van deze ‘arme’ stukjes grond. Maar gelukkig voor stervelingen zoals wij komen er ook heel wat democratisch geprijsde en lekkere wijnen van naburige gronden uit Ribera. Wijnen met eenzelfde identiteit, ziel en sensorieel profiel.

Tussen de verschillende sectoren zijn er anderzijds wel aanzienlijke en verrassende verschillen, zowel geografisch, historisch, viti-cultureel als sociaal. En daar ga ik graag in een volgend artikel op in. Als je in afwachting toevallig al een Ribera zou kraken, let dan goed op de stijl. Je zal zien, dat komt later nog van pas.

  • River Duero